تبلیغات
فیزیک دانشگاه شیراز - مطالب فیزیک پزشکی
منوی اصلی
فیزیک دانشگاه شیراز
وَمَا خَلَقْنَا السَّمَاءَ وَالْأَرْضَ وَمَا بَیْنَهُمَا بَاطِلًا
  • اسماعیل مخلصی یکشنبه 10 اردیبهشت 1396 12:57 ب.ظ نظرات ()
    فیزیک پزشکی یکی از گرایشهای فیزیک در مقطع کارشناسی ارشد می‌باشد. به ‌بیان دیگر ، دانشجویان رشته فیزیک بعد از اخذ مدرک کارشناسی در این رشته ، می‌توانند بعد از امتحان ورودی وارد رشته فیزیک پزشکی شده و مدرک فوق لیسانس خود را در این رشته اخذ نمایند
    فیزیک پزشکی را میتوان به چهار دسته متفاوت کلاسه بندی کرد.

    تصویر برداری تشخیصی
    تصویربرداری پزشکی (Diagnostic Imaging): در این شاخه از فیزیک پزشکی، با مدالیته‌‌هایی همچون سی تی اسکن، ام آر آی (تصویر برداری تشدید مغناطیسی)، سونوگرافی، ماموگرافی، فلوروسکوپی، و رادیوگرافی معمولی میتوان سر و کار داشت. پرتوشناسی زیرمجموعهء این شاخه از فیزیک پزشکیست. طراحی و ضمانت کارکرد صحیح (accreditation) و کنترل کیفیت (Quality Control) اینگونه دستگاه ها بر عهده ی فیزیکدان های پزشکی می‌باشد.
     فیزیک بهداشت
    فیزیک بهداشت (Health Physics): در این شاخه از فیزیک پزشکی بر روی مباحثی تمرکز می‌شود که سرو کار با محاسبات کنترل کیفیت (Quality Control) و بویژه دوزیمتری، و شرایط محافظت از پرتوهای یونیزان (Radiation Protection) در محیط‌های متفاوت دارد. طراحی سیستم‌های حفاظتی در بخش‌های رادیوتراپی و پرتوافکن در بیمارستان‌ها، وضع قوانین و پروتوکول‌های کار با رادیوایزوتوپ‌های گوناگون و ضایعات هسته‌ای در سطح کشوری، و حتی مسئولیت ضمانت سیستم‌های پوششی (Shielding calculations) و حفاظتی راکتورهای هسته‌ای از وظایف متخصصین فیزیک بهداشت میباشد.
    رادیوتراپی
    رادیوتراپی (Radiation Therapy): در پزشکی معضلات زیادی (بطور مثال بسیاری از سرطان‌ها) را می‌توان نام برد که توسط پرتوزایی (گاما، الکترون، پروتون، و نوترون) معالجه و یا حتی مداوا می‌شوند. مسئولیت عملکرد و تضمین کارکرد (Quality Control and Accreditation) اینگونه سیستم‌ها بر عهدهء متخصص رادیو تراپی است.9 در فرم نوین، متخصصین این رشته اغلب بر روی و یا با دستگاههای پرتوزایی نظیر چاقوی گاما، سایبر نایف، پروتون درمانی، لیناک، و یا توموتراپی مطالعه و سرو کار دارند، و یا در زمینه‌هایی مثل برکیتراپی تخصص می‌گیرند. 

     پزشکی هسته‌ای
    پزشکی هسته‌ای (Nuclear Medicine): با مدالیته‌هایی نظیر اسپکت (SPECT) و پت اسکن (PET) سرو کار دارد. در حقیقت این شاخه هم یک نوع تصویر برداری پزشکی است، اما از آنجایی که مکانیزم تولید پرتو اینجا بر خلاف منشا فتو الکتریکی و عبوری (transmission) منشا in vivo رادیو ایزوتوپی دارد (emission)، این شاخه را اغلب متمایز از سایر مدالیته‌ها دانسته‌اند. 
    آخرین ویرایش: دوشنبه 11 اردیبهشت 1396 06:35 ب.ظ
    ارسال دیدگاه
  • سید موسوی یکشنبه 30 آبان 1395 12:58 ب.ظ نظرات ()

    روش جدیدی که در آن ذرات تهییج شده نور لیزر به وجود میاورند میتواند تصویرهای واضحتری تولید کند. در یک تکنیک تصویربرداری که توسط دانشمندان MIT و هاروارد ابداع شده است میتوان از ساختارهای سلولی ای که در بافتهای عمیق وجود دارند به خوبی تصویر برداری کرد. این روش برای دیگر مواد زمخت و کدر هم کاربرد دارد. در این روش از ذرات ریزی درون مواد استفاده میشود که منجر به تولید نور لیزر خواهد شد.




    آخرین ویرایش: یکشنبه 30 آبان 1395 01:09 ب.ظ
    ارسال دیدگاه
  • سید موسوی پنجشنبه 1 بهمن 1394 12:36 ق.ظ نظرات ()


    دسته جدیدی از موج صوتی که می تواند به طور چشمگیری رهاشدن به سمت هدف در داروهای استنشاقی و واکسن را بهبود بخشد توسط محققان دانشگاه RMIT  در ملبورن، استرالیا شناخته شده است. امواج حجمی سطح بازتاب کننده SRBWs یک ترکیبی از امواج حجمی و امواج سطحی هستند.  تیم در حال حاضر نشان داده که آنها می توانند توزیع زمانی مورد نیاز برای درمان های استنشاقی را از طریق یک نبولایزر کاهش دهند.

    نبولایزر ریزکردن ذرات معلق دارویی و محلول ها به بخار است که می تواند استنشاق شود. آنها داروها را به بیماران مبتلا به بیماری تهدید کننده حیات یا ناتوان کننده ریه مانند سرطان، آسم و تورم بافت مثانه دادند.

    در نبولایزر فراصوت، یک تراشه پیزوالکتریک برق را به ارتعاشات فراصوت تبدیل که مایع را تبخیر می کند. این دستگاه دارای پتانسیل قابل توجهی است به این دلیل که آنها ذرات معلق  کوچکی را تولید می کنند که برای رساندن به اعماق ریه مناسب و می تواند مواد درمانی را به ریه برساند، مانند واکسن. اما سودمندی آنها محدود است زیرا آنها بخاراها را با نرخ بسیار آهسته تولید می کنند.

    امجد رزک، مسئول این تحقیقات در RMIT توضیح می دهد:

    مشکل این است که آنها تکیه بر سطح امواج صوتی (SAWs) ای دارند ، که برای تبخیر مایع سراسر سطح مواد پیزوالکتریک را طی می کند. نرخ نبولاریزه کردن را می توان با افزایش شدت  منجر به افزایش دامنه  بالا برد - اما این باعث می شود که دستگاه ها دیگر عمل نکنند. "یک تراشه با سطح موج صوتی به تنهایی نمی تواند ارتعاشات و گرما را به اندازه کافی بدون از کار افتادن، به طور ثابت حفظ کند. زیرا استرس و حرارت – ناشی از ارتعاشات – در داخل لایه بالایی از تراشه حبس می شود "

     

    برای ایجاد امواج قوی تر، رزک  و همکارانش قدرت امواج حجمی که از امواج سطحی نشت کرده بودند را از طریق مواد پیزوالکتریک مهار کردند. این امواج صوتی که باعث می شود کل لایه به عنوان یک نهاد مستقل ارتعاش کند، که در نبولایزر به طور معمولی فرو نشانده شده ، اما محققان دریافتند که آنها می توانند در ترکیب با  SAWs ایجاد یک موج ترکیبی کنند که می تواند در نبولاریزه کردن  بسیار کارآمد مورد استفاده قرار گیرد.

    آخرین ویرایش: پنجشنبه 1 بهمن 1394 06:34 ب.ظ
    ارسال دیدگاه
  • اسماعیل مخلصی پنجشنبه 21 خرداد 1394 10:40 ب.ظ نظرات ()

    محققان موفق به ارائه روشی برای جداسازی سلول‌های سرطانی از سلول‌های سالم شدند. در این روش جریان عبوری از میکروکانال با لیزر تصویربرداری می‌شود.

    به گزارش سرویس علمی ایسنا، پژوهشگران مؤسسه فناوری ماساچوست (MIT) با همکاری محققانی از بیمارستان عمومی ماساچوست و مدرسه پزشکی هاروارد روشی ارائه کردند که با استفاده از آن می‌توان سلول‌های سرطانی را از میان میلیون‌ها سلول سالم شناسایی کرد. با این روش می‌توان سلول‌های مختلف را در حین عبور از کانال‌های میکروسیالی با سرعتی بیشتر از ماشین‌های مسابقه‌ای، مرتب کرد. سرعت حرکت در این روش 100 برابر بیشتر از سیستم‌های موجود فعلی است.

    معمولاً سیال در حال حرکت با سرعت بالا از میان یک کانال کم عرض، دچار تغییر شکل شده و نمی‌توان سلول‌های موجود در سیال را شناسایی و مرتب کرد. اما این گروه تحقیقاتی راه حلی برای حذف اختلال در این فرآیند یافتند.

    یافتن سلول‌های سرطانی شناور در خون کاری دشوار است، زیرا در رگ‌های خونی میلیون‌ها سلول وجود دارند که سلول سرطانی با تعداد بسیار کم در میان آن‌ها به حرکت خود ادامه می‌دهند. بنابراین جدا کردن سلول‌های سرطانی از میان میلیون‌ها سلول چالش دیگری است.

    این گروه تحقیقاتی نشان دادند که با تنظیم خواص سیال عبوری، می‌توان ذرات درشت‌تر را در مرکز شریان متمرکز کرد. سپس با کمک لیزر پالسی با سرعت بالا از ابعاد، شکل و جهت‌گیری ذرات عبوری تصویر گرفته می‌شود. با این روش می‌توان بدون آزمایش خون، اطلاعات ارزشمندی از نمونه خون بدست آورد.

    تونر از محققان این پروژه می‌گوید بیش از 50 گروه تحقیقاتی مختلف در سراسر جهان روی عبور سیال از میکروکانال‌ها با سرعت پایین کار می‌کنند. مزیت این روش جدید آن است که در سرعت‌های بالا، عبور سیالات از میکروکانال ارزیابی می‌شود.

    یافته‌های محققان نشان می‌دهد که افزودن مقدار کمی اسید هیالورونیک – یک پلیمر زیستی- به جریان عبوری از میکروکانال، می‌تواند سرعت عبور را، بدون ایجاد اختلال در ترکیب شیمیایی نمونه، افزایش دهد. در واقع افزودن این پلیمر موجب افزایش ویسکو الاستیسیته می‌شود.

    محققان در این پروژه پارامتر جدیدی به نام عدد وایسنبرگ را معرفی کردند که با استفاده از آن می‌توان الگوهای جریان عبوری از میکروکانال‌ها را بررسی کرد؛ کاری که پیش از این امکان‌پذیر نبوده است.

    محققان با استفاده از این روش موفق به عبور جریان از میکروکانال‌هایی به قطر 50 میکرون شدند و سپس ابعاد، اندازه و شکل سلول‌های عبوری را مشخص کردند. این روش نه تنها برای شناسایی سلول‌های سرطانی، بلکه برای تصفیه آب و جداسازی مواد صنعتی مناسب است.

    آخرین ویرایش: پنجشنبه 21 خرداد 1394 10:42 ب.ظ
    ارسال دیدگاه